Ritme in de muziek, muziek zónder ritme (kan dat eigenlijk wel mooi zijn?) en ritme in de uitvoering. Uit het onvolprezen Wikipedia: “Het primaire element, dat in alle muziek voorkomt, is het element van verandering in de tijd, de opeenvolging van klanken. Er is sprake van ritme, wanneer deze opeenvolging zodanig gebeurt, dat er een hoorbare structuur ontstaat, die soms bijna fysiek beleefd kan worden.”

Sleutelrol
Aan de hand van voorbeelden laten we horen hoe belangrijk ritme is, voor de herkenbaarheid, de populariteit en ook voor de waardering van de uitvoering. Waarom breekt het publiek in Leipzig de concertzaal bijna af na een uitvoering van het overbekende pianoconcert van Robert Schumann, gespeeld door Martha Argerich, met het Gewandhausorchester en Riccardo Chailly? En nee, we laten níet de Bolero van Ravel horen…

Tot half elf
Heeft u zelf een mooi voorbeeld van ritme? Neem het mee! Cd of cassette graag – geen platen, want we hebben deze avond alleen de beschikking over de B&O afspeler met dat grappige deurtje… Vrijdag 11 mei, vanaf half acht. We vragen 6 euro als bijdrage in de huurkosten. Koffie, thee, een drankje en een knabbel als altijd ook aanwezig. De avond duurt ditmaal tot uiterlijk half elf (er moet nog een aansluitend bezoekje gebracht worden aan de afscheids-party van de Nederlandse afdeling van de Wereldomroep, die er na 65 jaar mee ophoudt).

Vrijdag 11 mei: een avond vol ritme! is a post from Muziekgilde Hilversum.

“Sinds ik deelneem aan de avonden van het Gilde ben ik een luisteraar geworden van b.v. omroep Klara en bestaan mijn aankopen van CD’s uit klassieke muziek. Er is zoveel voor mij nog te ontdekken. Iedere muziekavond geniet ik intens. Ik kijk ook erg uit naar de afspeellijst van een vorige avond en probeer van wat ik mooi vind de CD te vinden.” (reactie van een deelneemster)

Ten behoeve van het jaarverslag van Het Gilde schreven we onlangs een overzicht van de avonden in 2011. Een deel daarvan is op deze website niet terug te vinden. De aanbieder van dit (gratis) blog besloot na de zomer van 2011 over te stappen op andere software. In plaats van de aangekondigde ‘paar dagen op zwart’ bleef het bloggen een kleine vier maanden (niet alleen voor het ‘Muziekgilde’ maar ook voor een kleine 400 duizend andere bloggers) onmogelijk. Vandaar dat we ons (deel van het) jaaroverzicht nu ook hier publiceren.
Een overzicht van de avonden in 2011.

In januari (vrijdag de 14de) woonden de ‘muziekgildeliefhebbers’ de Nieuwjaars- en Jubileumbijeenkomst (25 jaar Gilde Hilversum en Wijdemeren) in wijkcentrum De Koepel bij. Daar werd de gemeente Hilversum de jubileum CD (met muziek van Hilversumse componisten) aangeboden waaraan door verschillende muziek-vrijwilligers, onder leiding van GJ van Lonkhuyzen, keihard gewerkt was. Het Muziekgilde liet de aanwezigen kennismaken met één van de ontdekkingen tijdens de muziekavonden; de jonge Japanse virtuose jazz-pianiste Hiromi Uehara.

Op vrijdag 4 februari, in de tijd van het jaar dat veel mensen de agenda pakken en bedenken waarheen dit jaar op vakantie, stonden we stil bij muziek uit Frankrijk. Dat is immers het meest populaire vakantieland…

Vrijdag 4 maart werd verder ingespeeld op het thema ‘Frans’ maar ook op ‘Duits’: Nederland kende tal van componisten die het soms met elkaar niet zo goed konden vinden… Ze vonden de één te Frans of juist te Duits. We luisterden naar typische voorbeelden van die stromingen.

Gildelid Henk Griffioen pakte vrijdag 1 april uit met geluid en beeld en toonde ons in klank en beeld de rijke orgelcultuur in Nederland en daar buiten. Alles kwam langs: van Bach tot Louis van Dijk en er was ook een keur aan organisten te horen, van Albert Schweitzer tot Piet Kee.

Ferry van Geffen liet ons op vrijdag 6 mei kennismaken met écht luisteren naar muziek: hoe doe je dat, waar let je op, wat grijpt je? Leonard Bernstein heeft eens gezegd: “People are hearing a lot of music but they are not really listening to it”. Aan de hand van de vier bouwstenen van muziek (ritme, melodie, harmonie en toonkleur) vertelde Ferry over “luisteren” – met natuurlijk tal van muziekvoorbeelden.

Op 10 juni werd het seizoen afgesloten met een bijeenkomst in huiselijke kring. Daar traden groepjes muziekliefhebbers tegen elkaar in het strijdperk aan de hand van het Triviant-achtige spel Classico. Naast kennisvragen over muziekstijlen, componisten, uitvoerenden waren er ook korte fragmenten te horen waarover vragen moesten worden beantwoord.

Op 2 september begon het nieuwe seizoen en dat stond in het teken van nieuwe media en nieuwe kansen voor oude muziek! We beluisterden hoe twee knotsgekke en briljante muzikanten via Facebook duizenden jonge mensen enthousiast maken voor ouderwetse muziekinstrumenten, hoe het Youtube Symphony Orchestra na openbare audities via video-filmpjes in het Sydney Opera House presteerde en hoe internet het mogelijk maakte dat componist/dirigent Eric Whitacre een virtueel koor van meer dan 185 stemmen uit 12 landen samenstelde om zijn Lux Aurumque uit te voeren, zonder dat de leden elkaar ooit in levende lijve troffen…

Na ‘nieuw’ stortten we ons op 7 oktober, op ‘oud’: Barok! En we stonden stil bij de verschillende soorten uitvoeringen: van de (ouderwetse) stevige, gespeeld met moderne instrumenten en grote aantallen – tot de (modernere) uitvoeringen waarbij de oorspronkelijke klank wordt nagestreefd. We maakten kennis met twee uitzonderlijke stemmen: die van de counter tenor Philippe Jaronssky en van contra alto Marjana Mijanovic.

Vrijdag 4 november was Franz Liszt-avond. “Volgens de katholieken ben ik te protestants, de protestanten vinden me te katholiek. En de Duitsers vinden me te Frans, de Fransen te Duits. De Hongaren vinden me te veel een zigeuner…” De dagen voorafgaand aan de muziekavond werd wereldwijd stilgestaan bij de 200ste verjaardag van dit wonderkind, deze pianovirtuoos, dit 19de eeuwse pop-idool. En het Muziekgilde ontdekte hoe divers (en vaak dus vergeten) het oeuvre van deze componist was.

De laatste muziekavond van 2011, op 2 december, stond in het teken van de komst van de Sint. Hij werd maar met een paar muziekstukken gehuldigd (door onder meer Bernard Zweers, Benjamin Britten en Joseph Haydn) en daarmee was de avond niet gevuld. Dus… op deze laatste muziekavond van dit jaar bereidden we ons ook alvast voor op de feestelijke kerstdagen en lieten elkaar de muziek horen die we tijdens deze periode graag opzetten.

Dit laatste geheel in het teken van het wezen van de muziekavonden: niet alleen wordt er kennis doorgegeven, we delen ook mét elkaar onze kennis en voorliefdes.

2011: een terugblik is a post from Muziekgilde Hilversum.

Johann Sebastian Bach, de Mattheus in een uitvoering van Willem Mengelberg uit 1939, met onder andere Jo Vincent. We luisterden onder meer naar de aria So Ist Mein Jesus Nun Gefangen.
Hetzelfde beluisterden we in de veel latere opname onder leiding van Pieter Jan Leusink met het Nederlands Bach Orkest en het Holland Boys Choir. En countertenor Syste Buwalda.
Ook het slotkoor kwam aan bod: in de uitvoering van het Ensemble Vocale et Orchestre de la Chapel Royale, onder leiding van Philippe Herreweghe.
Jos van der Pal vergastte ons op enkele delen uit Die Sieben Letzte Wörter van Joseph Haydn, uitgevoerd onder leiding van Nicolaus Harnoncourt.

Via Haydn kwamen we, met behulp van Ferry van Geffen, terecht bij het Credo uit Franz Schuberts vijfde Mis, met Helen Donath (sopraan), Ingeborg Springer (mezzo-sopraan), Peter Schreier (tenor) en Theo Adam (bas): Staatskapelle Dresden en het Leipzig Radio Koor, dirigent Wolfgang Sawallisch.
En na Schuberts minder bekende religieuze werk luisterden we naar Dietrich Fischer Diskau met Der Wanderer uit Die Schöne Mühlerin.

Na de pauze greep Jos van der Pal terug op een eerdere avond, waar het wonderkind fenomeen Mozart aan de orde was. Jos liet ons muziek van vader Leopold horen: twee delen uit zijn bekende Kindersymfonie. Daarna beluisterden we Leopolds ‘Schlittenfahrt‘ én een stuk van zoon Wolfgang. Jawel, zoon bleek aardig bij zijn vader ‘geshopt’ te hebben (al is in alles duidelijk dat Wolfgang een veel groter talent bezat…)

Ferry van Geffen, ooit getroffen door een stukje achtergrondmuziek met een windmachine, onthulde de maker daarvan en introduceerde ons in het ongelooflijke schone werk van de teveel vergeten Franse componist Jean-Philippe Rameau. We hoorden stukken uit Les Boréades, een opera in vijf actes. Uitvoerende was het Orkest van de 18de eeuw en dirigent Frans Brüggen. (Voor wie nog eens wil nagenieten: zie de video onder dit artikel)

Vervolgens luisterden we naar een andere ‘van Geffen’-ontdekking: het Cellokwartet Amsterdam. Zij speelden een werk van Jacques Offenbach (zelf een cellist).
Aangespoord door het sonore geluid van al die snaren, ‘trok’ Marijke een CD uit de tas met een registratie van een live optreden van Lajkó Félix, een Hongaarse violist. Hij speelde een improvisatie et zijn begeleiders, tijdens een concert op het Conservatorium in Budapest. Na afloop hoorden we het publiek op de stoelen staan en het dak bijna van het gebouw vliegen…

GJ van Lonkhuyzen herinnerde ons nog eens aan onze avond over muziek, gemaakt in Indië, met een uitvoering van de Suite Javanaise van Dirk Fock.

We sloten af met (ook weer een knipoog naar een eerdere avond) een Symphonisch Gedicht van Franz Liszt, uit een serie van 13 orkestwerken, oftewel symfonische gedichten.
Met dank aan allen die een bijdrage leverden!

Speellijst 6 april 2012 is a post from Muziekgilde Hilversum.

Dit stukje van Marijke Koeman in de “Gooi en Eemlander” vertelde van de maandelijkse avonden van het Muziekgilde. (Klik op het plaatje voor een vergroting). Muziekliefhebbers laten er hun favoriete muziek horen gevolgd door een geanimeerde wisseling van gedachten.
Dit gebeurt al vele  jaren.

Tijdens de luisteravond van 2 maart j.l. kwam de vraag: “Hoe is dit zo ontstaan ?” Daar wil ik even op ingaan. Historisch gezien ontstonden zulke avonden met het verschijnen van de langspeelplaat (LP) halverwege de vorige eeuw. De LP maakte het ononderbroken luisteren gedurende twintig minuten mogelijk en de LP gooide de toegang tot muziek wereldwijd open voor iedereen!

‘Klassieke’ luisteravonden
Ik heb dit beleefd in de vijftiger jaren wonend bij een tropische woestijn. Daar was geen cultureel vermaak. Wij bestelden onze LP’s in Noord Amerika, kochten de apparatuur en bouwden degelijke kasten voor de luidsprekers. Muziekliefhebbers verzamelden zich in de sociëteit. Sedert de vorige eeuw heeft menigeen nu allerlei dragers van muziek in huis.

“Ik weet er niets van”
In gesprekken horen we over klassiek wel de opmerking: “Soms vind ik het mooi maar ik weet er niets van”. Dit was voor het Gilde Gooi Noord de tip om “muziek” op te nemen in de  Gilde-projecten zoals fietsen, wandelen, samenspraak en senior-web. Zo kwamen muziekliefhebbers en belangstellenden bij elkaar en werd ook op muziekgebied het Gilde actief: sámen plezier in het doorgeven en uitwisselen van kennis en ervaring. Dat is een uitbreiding van de oorspronkelijke Gilde-opzet van persoonlijk advies één-op-éen.

“Klipsch” muziekluidsprekers
We begonnen omstreeks de eeuwwisseling in een studio in Loosdrecht waar we konden luisteren naar de prachtige, maar heel kostbare “Klipsch” muziekluidsprekers van Frits de Vries. Hij importeerde die voor Nederland uit Amerika. Die luidsprekers zijn in staat alles van muziek getrouw weer te geven. Het was verrassend te horen hoe mooi LP’s klinken door goede luidsprekers! Helaas was Frits toe aan de 65-jarige leeftijd en wij moesten een andere plaats zoeken.

Zelf verder bouwen…
Die vonden wij in de “Muziekerije”-kelder van Toon Heuwekemeijer, waar we enige jaren heel gezellig bij elkaar kwamen met onze eigen apparatuur en luidsprekers van Toon. Helaas kwam ook hieraan een eind doordat de zaak ophield te bestaan en de kelder werd toegevoegd aan de ernaast liggende keukenwinkel. Na veel zoeken kwamen we in het mooie houten kerkje bij “Quatre Bras”, maar daar was slechts aansluiting voor spraakluidsprekers. We vonden tenslotte de mooiste gelegenheid in “Sint Anna”. Henk Griffioen bouwde prachtige afspeelapparatuur en ik gaf mijn “Klipsch”-luidsprekers in bruikleen.

Zo is het gekomen !

We zullen meer muziekliefhebbers moeten bijeenbrengen: kenners van muziek maar vooral leergierige belangstellenden, om deze Gilde-avonden op ruimere schaal voort te zetten zodat we ook kunnen sparen voor Gilde-apparatuur en dito luidsprekers! Doet U mee ?

j.h.uiterwijk@kpnmail.nl

Muziekavonden: hoe is ‘t zo gekomen? is a post from Muziekgilde Hilversum.

Wolfgang Amadeus Mozart in Holland, december 1765 t/m maart 1766 – 9 jaar oud:
7 Variaties in D over Willem van Nassau, KV 25, Ingrid Haebler, piano

Mozart, Die Schukdigkeit des Ersten Gebots, erster Teil eines geistlichen Singspiels, KV 35, Arleen Auger, Berliner Domkapelle, Roland Bader

Mozart, pianoconcert No 1 in F groot, K 37, Derek Han, Philharmonia Orchestra, Paul Freeman

Mozart, pianoconcert Lodron, in F groot, KV 242 – voor drie piano’s en orkest: in de versie voor twee… Alfred Brendel, Imogen Cooper en Academy of St. Martin in the Fields olv Sir Neville Marriner

Georg Friedrich Händel, opera arias – vanaf 1710 (25 jaar oud) in Engeland, Uit Teseo 1713: Dolce riposo HWV 9
en uit Semele HWV 58 1744 (31 jaar later): Hence, Iris hence away: Joyce DiDonato, Les Talents Lyriques – Christophe Rousset

Bijdrage Jos van der Pal:
Johann Sebastian Bach, Goldberg variaties 1 tot en met 3 uit 1955 en 1 tot en met 3 opname 1981, uitgevoerd door Glenn Gould.

Pianoconcert no. 1 op. 15, Ludwig van Beethoven, uitgevoerd door Glenn Gould inclusief Goulds’ cadens.

Erich Wolfgang Korngold, Brno (Moravië), 29 mei 1897 – Hollywood, 29 november 1957. Zijn vader was de gevreesde muziekcriticus Julius Korngold, assistent van Eduard Hanslick. Hij bombardeerde Korngold jr. al op zijn vijfde jaar tot wonderkind. Gustav Mahler noemde hem ‘de nieuwe Mozart’ en een genie en Rudolf Mengelberg beschreef hem in een programma van het seizoen 1919/1920 van het Concertgebouw als “Een uit de hemel gevallen musicus”. Mahler beval Korngold aan bij Alexander von Zemlinsky voor muziekstudie. Zemlinsky stelde dat hij Korngold niets meer kon leren. Al op negenjarige leeftijd ging hij aan het Weense conservatorium bij Robert Fuchs muziek studeren.

Korngold, Vioolconcert (1945)
Anne Sophie von Otter, London Symphony Orchestra, Andre Previn.

Korngold: Marietta’s Lied (uit Die Tote Stadt) 1920, Renée Fleming en Hartmut Holl, live opname Quebec.

Korngold, Celloconcert, eerste deel – 1946, Quirine Viersen, Frankfurt Radio Symphonie Orchester, Hugo Wolff.

Korngold: Greatest Movie Hits: The Sea Hawk 1940, Kings Row 1942, Captain Blood 1935, The Sea Wolf 1941, The Private Lives of Elizabeth and Essex 1939, Juarez 1939, The Prince and the Pauper 1937, Devotion 1946, Another Dawn 1936, Escape me Never 1947, The Constant Nymph 1943, Deception 1946, Anthony Adverse 1936, The Adventures of Robin Hood 1938

Wonderkinderen uitvoerders:

P.I. Tsjaikovsky, Pianotrio in a, op. 50, Lang Lang, piano – Valerie Repin, viool – Micha Maisky, cello

Mikis Theodorakis, cello concert, Johannes Moser cello

Speellijst 2 maart 2012 “Wonderkinderen…” is a post from Muziekgilde Hilversum.

Het loopt tegen het einde van het seizoen en dat zijn van die momenten waarop je terugkijkt en overziet wat er allemaal aan de orde is gekomen.

Gelukkig hebben we ook weer een website die ons geheugen kan ondersteunen (al is-ie door de vier maanden uitval van www.weblog.nl natuurlijk niet helemaal compleet…)

 
Denkend aan alles wat de revue passeerde, kwam Muziekgilde-lid Ferry van Geffen op het idee om een avond te besteden aan alle muziek die we wél hadden willen laten horen maar die door tijdgebrek niet meer aan bod kwam. “Ik heb nog wel het één en ander,” zei hij er ‘dreigend’ bij…
Zo is het u misschien ook vergaan? Wel iets meegenomen, maar niet kunnen laten horen?

Eind mei ‘eindexamen’…
Neem het dan nu, alsnog, weer mee… en verras ons met uw keuze. We hebben inmiddels een goede traditie opgebouwd van sámen een muziekavond vullen… We kunnen deze avond ook aangrijpen om ons voor te bereiden op het “eindexamen” van het seizoen. Want eind mei (de exacte datum wordt nog bekend gemaakt) worden we natuurlijk weer massaal verhoord, in huiselijk kring, tijdens een volgende Classico Quiz!
Voor wie daar vorig jaar niet bij was: aan de hand van vragen en muziekfragment testen we onder het genot van een hapje en een drankje groepsgewijs onze kennis van de klassieke muziek… In de huiskamer of – als het weer het toelaat – in de tuin. Met aangescherpte spelregels en verrassende prijsjes!

Passie ook welkom…
Maar eerst dus onze bijeenkomst volgende week: op Goede Vrijdag! Dus zijn fragmenten uit de Mattheus Passion ook van harte welkom. Wat is uw hoogtepunt van de Mattheus – en waarom?
Neem uw favoriete muziek mee, op vrijdag 6 april. Aanvang half acht, in het Sint Annagebouw achter de Vituskerk. We vragen 6 euro als bijdrage in de huurkosten.
Zien we u dan?

Vrijdag 6 april: inhaalavond! is a post from Muziekgilde Hilversum.

‘t Ging allemaal niet door: de muziekavond (door onszelf afgeblazen) en de tocht der tochten.

Komende vrijdag is ‘t weer zover… Muziekavond van het Gilde, vanaf half acht. In het Sint Annagebouw, achter de Vituskerk aan de Schapenkamp, Hilversum. U kunt spontaan langskomen: aanmelden hoeft niet… En het thema van de avond: gewoon weer, zoals we in februari al aankondigden, wonderkinderen in de muziek. Wat máákt kinderen wonderkinderen? Worden ze wel gemaakt of worden ze geboren? En wat gebeurt er als het wonder niet goed begeleid wordt? Waar blijven ze dan?

Heeft u nog wonderkinderen waar u met genoegen aan terug denkt? En heeft u opnamen? Neem ze mee! Jos van der Pal kondigde vorige keer al aan dat hij graag wat nader in wil gaan op wonderkind/pianist Glenn Glould. Zelf nemen we Mozart mee (natuurlijk) en wellicht Händel en zeker Erich Wolgang (!) Korngold.
Vrijdag 2 maart, vanaf 19.30 tot uiterlijk 22.30. De zaal sluit om 23.00 uur. Koffie en thee voorafgaand – en tegen betaling een drankje met een zoutje. We vragen 6 € voor een tegemoetkoming in de huurkosten.

Muziekavond 2 maart: wonderkinderen in de herhaling… is a post from Muziekgilde Hilversum.

Heeft u nu vanavond niets te doen? Kijk dan eens via de computer naar een nieuw lokaal televisieprogramma over klassieke muziek in Hilversum en omgeving: De Tafel van Tjako… Aflevering 1 vindt u hier   – en dit is aflevering 2 . De derde aflevering wordt uitgezonden op zondag 12 februari. Alleen te ontvangen in Hilversum – maar dan ook te zien op YouTube via de website van de lokale omroep RTi:

• UPC: analoog: kanaal S15- en digitaal kanaal 31
• KPN Glasvezel: kanaal 555
• XMSnet: analoog kanaal 63+ en digitaal kanaal 39.

‘EXTREEM WEER’ voorspeld: Muziekavond VERVALLEN is a post from Muziekgilde Hilversum.

Wat er toch gebeurd met…?
Op die vragen gaan we in, op vrijdag 3 februari. In het Sint Annagebouw, achter de Vituskerk aan de Schapenkamp, Hilversum. Heeft u nog wonderkinderen waar u met genoegen aan terug denkt? En heeft u opnamen? Neem ze mee! En bent u misschien wonderkinderen in de loop der tijd kwijtgeraakt? Zo van: wat is er toch gebeurd met…? Laat het weten, in een reactie onder dit artikel, en we gaan voor u op zoek!

Vrijdag 3 februari, vanaf 19.30 tot uiterlijk 22.30. De zaal sluit om 23.00 uur. Koffie en thee voorafgaand – en tegen betaling een drankje met een zoutje. We vragen 6 € voor een tegemoetkoming in de huurkosten.

Muziekavond 3 februari: Er is een wonder gebeurd… is a post from Muziekgilde Hilversum.

Tot begin 2012 was dit weblog – met die van duizenden andere weblogs in Nederland – uit de lucht. Maar weblog.nl is terug. En wij dus ook… maar nu zonder streepje! Let er dus op dat als u dit adres aan iemand doorgeeft, u geen streepje meer vermeld. Heeft u dit weblog in uw ‘favorieten’ staan, dan zal dat adres (met streepje) nog wel even werken. Beter is dat u dit adres opnieuw opslaat – zonder streepje dus… Dan heeft u ook in de toekomst een streepje vóór…

Oude berichten
Alle oude berichten uit het vorige web-log zijn overgeplaatst naar dit weblog. Maar de lay-out is niet overal meer zoals-ie zijn moet. En in oudere berichten zult u vreemde tekens tegenkomen als er een é of è of ç of andere ingewikkelde letter bedoeld werd. En dat wil in artikelen over buitenlandse componisten of uitvoerders nogal eens voorkomen… We gaan dat repareren, maar dat zal wat tijd in beslag nemen…
Het belangrijkste is dat we weer in de lucht zijn en de communicatie gaande kunnen houden. Dank voor uw geduld tijdens de gedwongen pauze!

Muziekgilde is weer terug op internet! Maar nu streeploos… is a post from Muziekgilde Hilversum.